top of page

Internationalisering

  • Foto van schrijver: Eveline
    Eveline
  • 18 jun 2018
  • 13 minuten om te lezen

Bijgewerkt op: 24 jun 2018

Deze blog is aangepast na feedback, de oude versie van de blog staat onder deze blog.


Internationalisering is een onderwerp wat steeds meer belangstelling krijgt in Nederland. In 1997 werd er door van Dinther al over geschreven “Kinderen zouden op school in verschillende talen les moeten krijgen. Op die manier leren leerlingen niet alleen hun vreemde talen beter, het vergroot ook de taalvaardigheid en het taalgevoel....”


12 jaar later werd er in een artikel behandeld hoe moeilijk het eigenlijk is om als school een vreemde taal aan te bieden. In dit artikel beschrijven de Bot, Divis en Philipsen (2009) dat het als school moeilijk is omdat de overheid het laat afweten maar dat wel steeds meer scholen er belangstelling voor krijgen. Dit is te zien aan de aanmeldingen bij het Europese platform.


In veel Europese landen is het onderwijzen van tenminste één tweede vreemde taal verplicht (Eurydice Studies, 2001). Nederland is tot op zeker hoogte vrij om te bepalen vanaf welk leerjaar er een tweede vreemde taal wordt aangeboden (Eurydice, 2005). In 2011 gaf een groot deel van de basisscholen les vanaf groep 7 (Thijs, Tuin & Trimbos, 2011). Volgens van den Heuvel (2016) is dit aan het verschuiven zo zijn er scholen die steeds vroeger beginnen met het aanbieden van een vreemde taal.


Steeds meer scholen proberen op hun eigen manier een invulling te geven aan internationalisering. Zo zijn er scholen die zoals eerder gezegd vroeger beginnen met een vreemde taal, er zijn scholen die meewerken aan verschillende uitwisselingen en scholen die gebruik maken van verschillende methodes om meer te leren over de rest van de wereld bijvoorbeeld.


Nuffic (2017) verdeelt internationalisering in vier verschillende domeinen;

1. Vroeg vreemdetalenonderwijs (vvto)

2. Internationaal georiënteerde leerinhouden

3. Uitwisseling over de grens

4. Internationale beleidsontwikkelingen


Vroeg vreemdetalenonderwijs is een onderwerp waar je steeds meer en meer over hoort in Nederland. Een onderwerp waar de meningen over verschillen en waar iedereen eigenlijk wel iets van vindt. Als ik kijk naar mijn basisschooltijd begon ik met Engels in groep 7, dit is wat veel scholen doen volgens Thijs, Tuin & Trimbos (2011). Dat was erg laagdrempelig en bestond voornamelijk uit liedjes in het Engels die je ging vertalen naar het Nederlands. Dit was een of twee uurtjes per week en dat was dat.


Als ik kijk naar ervaring op stage in Nederland zie ik dat dit steeds vaker gebeuren vanaf een jonge leeftijd. Het verschilt nog erg per school maar wat ik gezien heb proberen ze dit al te doen vanaf groep 3/4, sommige scholen zelfs al vanaf groep 1/2. Iets wat als je het mij vraagt een goede ontwikkeling is. Ikzelf heb vorig jaar in groep 3 verschillende Engelse lessen gegeven. Dit pikte de kinderen snel op en ze hadden er erg veel plezier in! Dat laatste is iets wat ik denk in hogere groepen minder wordt als je later begint, in ieder geval dat was bij mij het geval. Omdat je dat ouder bent en niet zeker bent in het praten en bang bent om fouten te maken. Daarom is het naar mijn mening ook belangrijk om vroeg te beginnen met een vreemde taal zodat kinderen er al bekent mee zijn en het niet een grote stap is om er mee te beginnen. Daarnaast komen de kinderen in Nederland op jonge leeftijd al veel in aanraking met voornamelijk Engels. De reclames, tv-programma’s en series die je ziet op tv zijn vaak in het Engels, daarnaast is veel muziek die je hoort ook Engels. Dus waarom niet gebruik maken van de mogelijkheden die je hebt!


In Canada zie ik dit ook terug, in Canada heb je twee nationale talen Engels en Frans. Ikzelf ben momenteel in Toronto, de hoofdstad van Ontario. Ontario is een Engelstalige provincie maar Frans wordt op de meeste scholen wel aangeboden. Zo ook op mijn stageschool, Frans wordt geven vanaf grade 4. Het is een verplicht vak en ze hebben 2/3 keer per week. In de kindergarten klas en grade 1/2 zie ik dit helaas helemaal niet terug. Dit verschilt wel per school, zo zijn er namelijk ook scholen waar het omgekeerd is. Zo heb je French Immersion scholen, oftewel letterlijk vertaald; Franse onderdompeling. Deze scholen beginnen vanaf SK (senior kindergarten) met lessen 100% in het Frans, dit voor de kinderen die geen Frans leren thuis. Dit gebeurt tot en met grade 3, waarna ervan af grade 4 begonnen wordt met Engels en vanaf grade 6-8 de halve dag in het Engels les gegeven wordt (TDSB, 2014) Dit is dus wel degelijk een verschil met de school waar ik stageloop. De keus tussen een Engelse of een French Immersion school mogen de ouders zelf bepalen. Zo zijn er dus kinderen die JK (junior kindergarten) op mijn stageschool volgen en volgend jaar naar French Immersion gaan.


In mijn stageklassen zitten kinderen uit verschillende delen van de wereld, zo zitten er studenten uit Jamaica, Somalië, Japan, China, India, Mexico en ga zo nog maar even door. Dat heeft te maken met het feit dat Canada en dan vooral Toronto een stad is met ontzettend veel nationaliteiten. Het is een land dat is ontstaan uit immigranten die samen en nieuw land hebben opgezet. Wanneer je dan ook praat over een echte Canadees of typische Canadese gebruiken zijn die er ook weinig. Canada als land bestond vorig jaar pas 150 jaar, dat is vrij kort als je kijkt naar andere landen.


Dat Canada bestaat uit een hoop verschillende culturen is iets wat je in de stad ook goed merkt, er zijn veel verschillende wijken met een bepaalde cultuur, zo heb je little Portugal, Chinatown, little Italy, Korea Town, Greektown, Malta village etc. In de meeste van deze wijken vind je ook veel dingen terug van de verschillende landen, zoals restaurant, winkels en mensen uit deze landen. Natuurlijk is dat nu minder dan een aantal jaar geleden, maar nog steeds merk je de verschillen tussen deze wijken. Dit is momenteel ook erg leuk om te zien met het WK, mensen vertegenwoordigen hier hun vaderland en laten dit ook goed merken, ze rijden rond in auto’s met vlaggen, toeteren veel en cafés en restaurant zijn versierd in verschillende ‘landen’. Heel erg leuk en vooral interessant om te zien, dat een land dat zelf niet mee doet met het WK, het WK toch een grote rol speelt!


De verschillende culturen en nationaliteiten merk je zoals ik al zei ook op mijn stageschool, zo spreken niet alle kinderen Engels en zijn er een aantal kinderen die helemaal geen Engels spreken als ze naar school komen. En zijn een hoop kinderen bepaalde gebruiken gewend vanuit huis. Als ik dan kijk hoe dit zich vertaalt naar de lesinhoud zie ik hier helaas weinig van terug, ze hebben het amper over de landen waar ze allemaal vandaan komen en spreken weinig over andere landen dan Canada.


In de school hangen wat posters met ‘Hello’ in de talen van de wereld en 'Welcome!' in Aboriginal talen, maar daar houdt het dan ook mee op. Iets wat naar mijn mening een ontzettend gemiste kans is omdat je juist zoveel kan leren van elkaar. Internationalisering is iets wat in het curriculum voor basisonderwijs in Canada pas later aan bod komt. In grade 1 en 2 zijn ze namelijk vooral bezig met de ‘wereld’ om je heen (mensen om je heen, familie, hoe ga je met elkaar om etc.) voordat je over gaat naar de wereld en daar meer over leert. Iets wat ik hier ook erg gemerkt heb is dat er voornamelijk gefocust wordt wat er in het curriculum staat en daar ook vooral mee aan de slag wordt gegaan, want dat moeten ze tenslotte kennen en kunnen. Iets wat ik begrijp, maar er wordt niet altijd gekeken wat de mogelijkheden zijn als er nog een halfuurtje over is gedurende de middag om meer over en van elkaar te leren bijvoorbeeld.


In Nederland zag ik dit meer terug, zelfs in de kleuterklassen werd er gesproken over verschillen tussen bepaalde kinderen en waar kinderen vandaan kwamen bijvoorbeeld. Daarnaast werd er na een vakantie bijvoorbeeld ook gesproken over de verschillende landen met de verschillende talen en wat er daar anders was.


Zo was er afgelopen vrijdag het Suikerfeest een dag waarop een hoop kinderen ook al op de donderdag niet naar school kwamen, in plaats van er met de andere kinderen het er kort over te hebben werd er enkel gezegd dat het vervelend was dat ze er niet waren omdat ze dan hun Vaderdag cadeautje niet mee konden nemen. Iets waar in Nederland vaak dan toch wel een beetje aandacht aan wordt besteed.


Zelf heb ik geprobeerd om aan internationalisering te werken door een opdracht te doen met de kinderen. In de grade 1/2 waar ik stageloop kreeg ik hier de kans voor! Ik heb samen met de leerkracht bedacht wat we konden doen en we kwamen uit op een venndiagram.

Aangezien 95% van de kinderen uit mijn klas roots heeft in het buitenland leek het ons interessant om die tegen elkaar af te zetten. De kinderen (2) die dit niet hadden mochten een land kiezen waar ze meer over wilde weten en die uitwerken in het venndiagram.

De kinderen vonden dit ontzettend leuk om te doen! Ze hebben informatie die ze niet wisten op kunnen zoeken op de iPad en dit uiteindelijk allemaal samengebundeld in een venndiagram. Voor zowel de leerkracht als mij was het leuk om te zien, omdat ook wij zo meer leerden over de verschillende landen. Want ondanks dat een hoop kinderen uit hetzelfde land kwamen stonden er toch andere ‘feitjes’ op. Ik vond dit een mooie kans om iets te kunnen doen aan internationalisering!



Als ik kijk naar de toekomst vind ik het belangrijk om kinderen juist bewust te maken van de verschillen in de klas en dit betrekken op de wereld. Door de kinderen kennis te laten maken met de wereld laat je ze indirect ook kennis maken met elkaar. Je laat ze zien dat de verschillen tussen geloof, huidskleur, cultuur, taal etc. niet hoeft te betekenen dat je niet normaal met elkaar om kan gaan. Het opent hun blik op de wereld en laat zien dat er meer is, en dat je juist zo meer over elkaar kan leren en bepaalde dingen beter gaat begrijpen. Daarnaast zou ik graag zien dat er meer een meer gewerkt gaat worden met een tweede taal vanaf een jonge leeftijd, ik denk ook dat dit goed toe te passen is in de kleuterklassen. Dit kan heel laagdrempelig en kan al gebeuren door kleuren in het Engels aan te leren, of de kinderen Engelse liedjes aan te leren of door ze te laten tellen in het Engels.


Ik vind dit onder andere belangrijk omdat door kinderen hiermee in aanraking te brengen, er vanaf een jonge leeftijd voor zorgt dat er een deur geopend wordt naar andere landen wat daarnaast weer een basisvoorwaarde is om op een goede en effectieve manier om te gaan met andere culturen (Nuffic, 2017).

de Bot, K., Divis, J., Philipsen, K. (2009, 7 april). Kinderen kunnen nooit te vroeg aan Engels beginnen. Geraadpleegd op 21 juni 2018, van https://www.trouw.nl/home/kinderen-kunnen-nooit-te-vroeg-aan-engels-beginnen~ad20cbc1/


van Dinther, M. (1997, 19 april). Geef kinderen les in verschillende talen. Geraadpleegd 21 juni 2018, van https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/-geef-kinderen-les-in-verschillende-talen-~bd64283c/


Eurydice Studies (2001). Foreign Language Teaching in Schools in Europe. Brussels, Belgium: European Commission.


Eurydice Studies (2005). Key data on teaching Languages at Schools in Europe. Brussels, Belgium: European Commission.


Heuvel, L. (2016, 27 juli) Opvattingen van leerkrachten over Engels in het basisonderwijs en vroeg vreemdetalenonderwijs in het Engels. Geraadpleegd op 21 juni 2018, van http://theses.ubn.ru.nl/bitstream/handle/123456789/4991/Heuvel%2C%20L.J.S.%204381998.pdf?sequence=1


Nuffic en PO-Raad. (2017). Handreiking internationalisering primair onderwijs. Geraadpleegd op 1 juni 2018, van https://www.nuffic.nl/publicaties/vind-een-publicatie/handreiking-internationalisering-primair-onderwijs.pdf


Thijs, A., Tuin, D. & Trimbos, B. (2011). Engels in het basisonderwijs: verkenning van de stand van zaken. Onderzoeksrapportage. Enschede: SLO.




Internationalisering is een onderwerp wat steeds meer belangstelling krijgt in Nederland. Steeds meer scholen proberen op hun eigen manier een invulling te geven aan internationalisering. Zo zijn er scholen die steeds vroeger beginnen met het aanbieden van een vreemde taal, er zijn scholen die meewerken aan verschillende uitwisselingen en scholen die gebruik maken van verschillende methodes om meer te leren over de rest van de wereld bijvoorbeeld! In deze blog ga ik het onder andere hebben over hoe ik het heb gezien in Nederland en wat ik nu zie in Canada!



Nuffic (2017) verdeelt internationalisering in vier verschillende domeinen;

1. Vroeg vreemdetalenonderwijs (vvto)

2. Internationaal georiënteerde leerinhouden

3. Uitwisseling over de grens

4. Internationale beleidsontwikkelingen


Vroeg vreemdetalenonderwijs is een onderwerp waar je steeds meer en meer over hoort in Nederland. Een onderwerp waar de meningen over verschillen en waar iedereen eigenlijk wel iets van vindt. Als ik kijk naar mijn basisschooltijd begon ik met Engels in groep 7, dat was erg laagdrempelig en bestond voornamelijk uit liedjes in het Engels die je ging vertalen naar het Nederlands. Dit was een of twee uurtjes per week en dat was dat.


Als ik kijk naar ervaring op stage in Nederland zie ik dat dit steeds vaker gebeuren vanaf een jonge leeftijd. Het verschilt nog erg per school maar wat ik gezien heb proberen ze dit al te doen vanaf groep 3/4, sommige scholen zelfs al vanaf groep 1/2. Iets wat als je het mij vraagt een goede ontwikkeling is. Ikzelf heb vorig jaar in groep 3 verschillende Engelse lessen gegeven. Dit pikte de kinderen snel op en ze hadden er erg veel plezier in! Dat laatste is iets wat ik denk in hogere groepen minder wordt als je later begint, in ieder geval dat was bij mij het geval. Omdat je dat ouder bent en niet zeker bent in het praten en bang bent om fouten te maken. Daarom is het naar mijn mening ook belangrijk om vroeg te beginnen met een vreemde taal zodat kinderen er al bekent mee zijn en het niet een grote stap is om er mee te beginnen. Daarnaast komen de kinderen in Nederland op jonge leeftijd al veel in aanraking met voornamelijk Engels. De reclames, tv-programma’s en series die je ziet op TV zijn vaak in het Engels, daarnaast is veel muziek die je hoort ook Engels. Dus waarom niet gebruik maken van de mogelijkheden die je hebt!


In Canada zie ik dit ook terug, in Canada heb je twee nationale talen Engels en Frans. Ikzelf ben momenteel in Toronto, de hoofdstad van Ontario. Ontario is een Engelstalige provincie maar Frans wordt op de meeste scholen wel aangeboden. Zo ook op mijn stageschool, Frans wordt geven vanaf grade 4. Het is een verplicht vak en ze hebben 2/3 keer per week. In de kindergarten klas en grade 1/2 zie ik dit helaas helemaal niet terug. Dit verschilt wel per school, zo zijn er namelijk ook scholen waar het omgekeerd is. Zo heb je French Immersion scholen, oftewel letterlijk vertaald; Franse onderdompeling. Deze scholen beginnen vanaf SK (senior kindergarten) met lessen 100% in het Frans, dit voor de kinderen die geen Frans leren thuis. Dit gebeurt tot en met grade 3, waarna er vanaf grade 4 begonnen wordt met Engels en vanaf grade 6-8 de halve dag in het Engels les gegeven wordt (TDSB, 2014) Dit is dus wel degelijk een verschil met de school waar ik stageloop. De keus tussen een Engelse of een French Immersion school mogen de ouders zelf bepalen. Zo zijn er dus kinderen die JK (junior kindergarten) op mijn stageschool volgen en volgend jaar naar French Immersion gaan.


In mijn stageklassen zitten kinderen uit verschillende delen van de wereld, zo zitten er kinderen uit Jamaica, Somalie, Japan, China, India, Mexico en ga zo nog maar even door. Dat heeft te maken met het feit dat Canada en dan vooral Toronto een stad is met ontzettend veel nationaliteiten. Het is een land dat is ontstaan uit immigranten die samen en nieuw land hebben opgezet. Wanneer je dan ook praat over een echte Canadees of typische Canadese gebruiken zijn die er ook weinig. Canada als land bestond vorig jaar pas 150 jaar, dat is vrij kort als je kijkt naar andere landen.


Dat Canada bestaat uit een hoop verschillende culturen is iets wat je in de stad ook goed merkt, er zijn veel verschillende wijken met een bepaalde cultuur, zo heb je little Portugal, Chinatown, little Italy, Koreatown, Greektown, Malta village etc. In de meeste van deze wijken vind je ook veel dingen terug van de verschillende landen, zoals restaurant, winkels en mensen uit deze landen. Natuurlijk is dat nu minder dan een aantal jaar geleden, maar nog steeds merk je de verschillen tussen deze wijken. Dit is momenteel ook erg leuk om te zien met het WK, mensen vertegenwoordigen hier hun vaderland en laten dit ook goed merken, ze rijden rond in auto’s met vlaggen, toeteren veel en cafés en restaurant zijn versierd in verschillende ‘landen’. Heel erg leuk en vooral interessant om te zien, dat een land dat zelf niet mee doet met het WK, het WK toch een grote rol speelt!


De verschillende culturen en nationaliteiten merk je zoals ik al zei ook op mijn stageschool, zo spreken niet alle kinderen Engels en zijn er een aantal kinderen die helemaal geen Engels spreken als ze naar school komen. En zijn een hoop kinderen bepaalde gebruiken gewend vanuit huis. Als ik dan kijk hoe dit zich vertaalt naar de lesinhoud zie ik hier helaas weinig van terug, ze hebben het amper over de landen waar ze allemaal vandaan komen en spreken weinig over andere landen dan Canada.


In de school hangen wat posters met ‘Hello’ in de talen van de wereld, maar daar houdt het dan ook mee op. Iets wat naar mijn mening een ontzettend gemiste kans is omdat je juist zoveel kan leren van elkaar. Internationalisering is iets wat in het curriculum voor basisonderwijs in Canada pas later aan bod komt. In grade 1 en 2 zijn ze namelijk vooral bezig met de ‘wereld’ om je heen (mensen om je heen, familie, hoe ga je met elkaar om etc) voordat je over gaat naar de wereld en daar meer over leert. Iets wat ik hier ook erg gemerkt heb is dat er voornamelijk gefocust wordt wat er in het curriculum staat en daar ook vooral mee aan de slag wordt gegaan, want dat moeten ze tenslotte kennen en kunnen. Iets wat ik begrijp, maar er wordt niet altijd gekeken wat de mogelijkheden zijn als er nog een halfuurtje over is gedurende de middag om meer over en van elkaar te leren bijvoorbeeld.


In Nederland zag ik dit meer terug, zelfs in de kleuterklassen werd er gesproken over verschillen tussen bepaalde kinderen en waar kinderen vandaan kwamen bijvoorbeeld. Daarnaast werd er na een vakantie bijvoorbeeld ook gesproken over de verschillende landen met de verschillende talen en wat er daar anders was.

Zo was er afgelopen vrijdag het Suikerfeest een dag waarop een hoop kinderen ook al op de donderdag niet naar school kwamen, in plaats van er met de andere kinderen het er kort over te hebben werd er enkel gezegd dat het vervelend was dat ze er niet waren omdat ze dan hun Vaderdag cadeautje niet mee konden nemen. Iets waar in Nederland vaak dan toch wel een beetje aandacht aan wordt besteed.


Als ik kijk naar de toekomst vind ik het belangrijk om kinderen juist bewust te maken van de verschillen in de klas en dit betrekken op de wereld. Door de kinderen kennis te laten maken met de wereld laat je ze indirect ook kennis maken met elkaar. Je laat ze zien dat de verschillen tussen geloof, huidskleur, cultuur, taal etc. niet hoeft te betekenen dat je niet normaal met elkaar om kan gaan. Het opent hun blik op de wereld en laat zien dat er meer is, en dat je juist zo meer over elkaar kan leren en bepaalde dingen beter gaat begrijpen.


Daarnaast vind ik het belangrijk dat er meer wordt gedaan met een vreemde taal, door kinderen hiermee in aanraking te brengen vanaf een jonge leeftijd zorgt ervoor dat er een deur geopend wordt naar andere landen wat daarnaast weer een basisvoorwaarde is om op een goede en effectieve manier om te gaan met andere culturen (Nuffic, 2017).


Nuffic en PO-Raad. (2017). Handreiking internationalisering primair onderwijs. Geraadpleegd op 1 juni 2018, van https://www.nuffic.nl/publicaties/vind-een-publicatie/handreiking-internationalisering-primair-onderwijs.pdf

Recente blogposts

Alles weergeven

2 opmerkingen


Vincent Hoeks
Vincent Hoeks
20 jun 2018

Dag Eveline,

Wat een mooie feedback heb je van Eveline ontvangen. Ze stelt goede vragen (Ik ben benieuwd naar je antwoorden/activiteiten) en ze heeft je verhaal goed tot zich genomen. Dat heb ik ook gedaan en wat me opvalt is, dat het goed is hoe je eigen ervaringen in Nederland verweeft met Canadese ervaringen en met de theorie. Dat maakt het een sterk stuk.

Mooi om te lezen hoe in Toronto al die nationaliteiten samenkomen. Internationalisering ten top. Jammer dat sommigen kansen inderdaad niet gepakt worden.

Ter verdieping zou ik je het volgende willen meegeven:

Je schrijft een paar keer: steeds meer belangstelling, steeds meer scholen, steeds meer over hoort. Dit onderbouw je niet met getallen. Hoe weet je dit?…

Like

Eline Bolte
Eline Bolte
19 jun 2018

Hoi Eveline,


Een uitgebreide en interessante blog over diversiteit. Ik kan merken dat je je goed verdiept hebt in het onderwerp en bewust hebt gekozen voor een vergelijking tussen jouw basisschooltijd, jouw stage-ervaringen in Nederland en jouw stage-ervaring nu in Canada. Je maakt een goed punt over onzekerheid bij kinderen die pas op latere leeftijd (midden- of zelfs bovenbouw)beginnen met een vreemde taal. Zo had ik er nog niet over nagedacht, maar ik kan mij voorstellen dat dit inderdaad, naast motivatie, een grote rol speelt.

Ik vind het mooi dat je iets verteld over de geschiedenis van het land en de stad waar je bent. Canada, en blijkbaar vooral de stad Toronto, heeft een bijzondere geschiedenis als het gaat om…


Like

© 2018 by Eveline Engering

SUBSCRIBE VIA EMAIL

bottom of page